تلاش چین برای تضعیف دلار با توسعه معاملات طلا

یوآن چین که با نام «رِنمینبی» نیز شناخته می‌شود، در تراکنش‌های بین‌المللی‌ که در نظام مالی تحت سلطه دلار آمریکا انجام می‌شوند، سهم اندکی دارد. اما تحلیلگران انتظار دارند که این وضعیت در آینده نزدیک با تغییرات بزرگی روبه‌رو شود. خرید گسترده طلا از سوی پکن و راه‌اندازی پلتفرم معاملاتی هنگ‌کنگ، تازه‌ترین گام‌ها در مسیر گسترش استفاده جهانی از یوآن به شمار می‌روند.

چانگ اضافه کرد: یکی از چالش‌های جهانی‌سازی رنمینبی این است که پیدا کردن بازارها و مکان‌هایی که بتوان در آنها از این ارز استفاده کرد، تا حدودی دشوارتر است. به‌خصوص درباره طلا، اگر خریدار بتواند یوآنی که دریافت می‌کند را به طلا تبدیل کند، راه‌های بیشتری برای خرج کردن این پول در اختیار خواهد داشت.

هنگ‌کنگ به‌عنوان میزبان یکی از بزرگ‌ترین بورس‌های جهان، ماه گذشته تلاش‌های خود برای توسعه بازار طلای مبتنی بر یوآن را تایید کرد. هنگ‌کنگ به عنوان منطقه اداری ویژه چین، پارسال در اقدامی مهم، خزانه طلای خود را به خزانه‌ای در شانگهای متصل کرد. این اقدام امکان تحویل فیزیکی طلا به موسسات بین‌المللی مستقر در هنگ‌کنگ را فراهم کرد؛ موسساتی که معاملات در آنها بر پایه یوآن انجام می‌شود.

به گفته چانگ، هنگ‌کنگ قصد دارد تا طی سه سال آینده ظرفیت خزانه طلای متصل به شانگهای را از ۱۵۰ تُن به بیش از ۲ هزار تُن افزایش دهد. وی اضافه کرد که «این میزان تقریبا با کل ذخایر طلای چین برابری می‌کند. اگر هنگ‌کنگ بتواند این تراکنش را به‌طور کامل اجرایی کند، به یکی از بزرگ‌ترین مراکز معاملات طلا در جهان تبدیل خواهد شد.»

دردسر برای دلار آمریکا

آمار شورای جهانی طلا برای سه‌ماهه دوم سال نشان می‌دهد که آمریکا با بیش از ۸۱۰۰ تُن طلا همچنان بزرگ‌ترین ذخایر طلای جهان را در اختیار دارد. ذخایر طلای چین نیز بیش از ۲۳۰۰ تُن، یعنی حدود یک‌-سوم ذخایر آمریکاست.

هائو ژو، رئیس واحد تحقیقات و اقتصاددان ارشد موسسه «گوتای جونان اینترنشنال» در هنگ‌کنگ، دراین‌باره گفت: تداوم خرید طلا از سوی چین برای ۲۳ ماه متوالی، اعتبار تلاش‌های این کشور برای جهانی‌سازی رنمینبی را تقویت می‌کند. پکن با افزایش تدریجی ذخایر طلا، پشتوانه بلندمدت نظام مالی خود را تقویت می‌کند و وابستگی‌ خود به دارایی‌های ذخیره‌ای مبتنی بر دلار را کاهش می‌دهد. هرچند طلا به‌تنهایی جایگاه جهانی یوآن را تعیین نخواهد کرد، اما اعتماد به این ارز را افزایش می‌دهد و تلاش‌های گسترده‌تر برای توسعه استفاده از آن در تجارت، سرمایه‌گذاری و ذخایر رسمی را تحت حمایت قرار می‌دهد.

به گفته شیا یینگ‌یینگ، رئیس گروه تحقیقات فلزات گرانبها و انرژی‌های نو در شرکت «نانهوا فیوچرز» مستقر در شهر هانگژو، «انباشت طلا از سوی چین و بانک‌های مرکزی سایر کشورها، به کاهش وابستگی جهان به اوراق خزانه‌داری آمریکا و ذخایر دلاری کمک خواهد کرد. این روند در میان‌مدت تا بلندمدت، رفته‌رفته جایگاه انحصاری دلار آمریکا را در نظام ذخایر ارزی جهان تضعیف خواهد کرد.»

افزایش خرید طلای چین در شرایطی رخ می‌دهد که اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، جمعه هفته گذشته، جودی شِلتون، از حامیان بازگشت به استاندارد طلا، را به‌عنوان مشاور ارشد با تمرکز بر مسائل چین منصوب کرد.

رشد اقتصاد آسیا و تبدیل شدن آن به قطب بزرگ تولید جهان، از تصمیم آمریکا برای کنار گذاشتن استاندارد طلا که بیش از ۵۰ سال پیش رقم خورد، نشات می‌گیرد. گروه پژوهشی بانک‌های مرکزی و سیاست‌گذاری پولی موسوم به «اومفیف/OMFIF» در سال ۲۰۲۱ نوشت: با جدا شدن دلار از طلا و افزایش متعاقب قیمت نفت، تولید در کشورهای غربی به لحاظ اقتصادی مقرون‌به‌صرفه نبود و سرمایه برای یافتن نیروی کار ارزان و هزینه‌های کلی پایین‌تر، راهی آسیا شد.

گزارش اس‌اندپی/ S&P، حاکی از آن است که چین به‌رغم اینکه بزرگ‌ترین مصرف‌کننده و تولیدکننده طلا در جهان است، تنها یکی از اقتصادهای درحال‌توسعه‌ای به شمار می‌رود که از سال ۲۰۲۲ اقدام به افزایش ذخایر طلای خود کرده‌اند. داده‌های شورای جهانی طلا همچنین نشان می‌دهد که لهستان حتی بیش از چین به حجم ذخایر طلای خود افزوده است.

به‌دنبال سرچشمه تولید

به نوشته سی‌ان‌بی‌سی، این روند، از مبادلات مالی فراتر می‌رود. همانند حوزه مواد معدنی کمیاب، جاه‌طلبی‌های چین در بازار طلا نیز از تلاش پکن برای کنترل بخشی از تولید این فلز آغاز می‌شود.

گزارش اس‌اندپی گلوبال ریتینگز نشان می‌دهد که چین معادن بزرگ طلا را در سراسر آمریکای لاتین، آفریقا و آسیا خریداری کرده است.

به گفته چارلز چانگ از موسسه رتبه‌بندی اعتباری اس‌اندپی، «برنامه‌ها و فعالیت‌های چین در حوزه طلا جامع و بلندمدت هستند. این روندها برای چندین سال ادامه خواهند داشت. بازارها اغلب از ماهیت جامع و گسترده این راهبرد غافل می‌شوند.»